Wat is een HS-code?
Een HS-code (Harmonized System) is een cijfercode waarmee producten in de handel worden ingedeeld. De Werelddouaneorganisatie (WCO) beheert het systeem. Meer dan 200 landen gebruiken het, samen goed voor meer dan 98% van de wereldhandel. Meer achtergrond staat in onze uitleg over hoe HS-codes werken.
De eerste zes cijfers zijn overal gelijk. Een katoenen T-shirt heeft dezelfde code van 6 cijfers, of het nu de EU, de VS, Japan of Brazilië binnenkomt. Daarna voegen landen en handelsblokken eigen cijfers toe voor hun tarieven, maatregelen en regels.
In de EU wordt de code verlengd tot 8 cijfers (de Gecombineerde Nomenclatuur, GN) en daarna tot 10 cijfers (de TARIC-code). Aan die laatste hangen de maatregelen van de EU, zoals antidumping, quota en toezicht.
Hoe een code is opgebouwd: set roestvrijstalen bestek
onderverdelingen van 6 cijfers in het Geharmoniseerd Systeem
codes in TARIC waarin een product ingedeeld kan worden
landen gebruiken het Geharmoniseerd Systeem
Waarom de juiste HS-code ertoe doet
De HS-code bepaalt vier dingen die je geld kosten of je in de problemen kunnen brengen.
1. Het tarief dat je betaalt
Elke TARIC-code heeft een eigen tarief. Een drinkfles van roestvrij staal zonder vacuümisolatie is een huishoudelijk artikel van roestvrij staal (7323.93, 3,2% invoerrecht). Is de fles vacuümgeïsoleerd, dan is het een vacuümfles (9617.00, 6,7%). Kies je de verkeerde, dan betaal je bij elke zending te veel of te weinig, en te weinig kan de douane naheffen. Hoe tarieven worden bepaald, lees je in onze uitleg over invoerrechten.
2. Controles door de douane
Bij een controle kijkt de douane eerst naar de indeling. Vindt de douane een verkeerde code, ook als het per ongeluk was, dan kan het verschil over maximaal drie jaar terug worden nageheven, plus rente. Opzettelijk een verkeerde code gebruiken is douanefraude.
3. Antidumping en andere maatregelen
Antidumping hangt aan de HS-code en het land van oorsprong. Valt je product onder een code met zo'n maatregel, dan kan dat veel geld kosten, en niet weten dat het gold, is geen excuus. Meer daarover in onze uitleg over antidumping.
4. Vergunningen en beperkingen
Voor sommige codes heb je een invoervergunning, een fytosanitair certificaat, CE-markering of andere documenten nodig. Met een verkeerde code kan je zending worden doorgelaten terwijl dat niet mocht, of worden vastgehouden terwijl alles in orde was. Allebei leveren ze problemen op.
Voorbeeld: tablet of laptop?
Een tablet met een afneembaar toetsenbord kan op drie manieren worden ingedeeld:
Bij een zending van €200.000 is het verschil tussen 0% en 3,7% €7.400. Voer je tien zulke zendingen per jaar in, dan is dat €74.000.
Zelf een HS-code opzoeken
Je kunt de code zelf opzoeken in de databases van de EU en de douane. Ook als je de code laat bepalen, is het handig om te weten hoe dat werkt, zodat je de uitkomst kunt controleren.
TARIC van de EU
De officiële bron is de TARIC-zoekfunctie van de Europese Commissie. Je zoekt op trefwoord of bladert per hoofdstuk. Je ziet per code van 10 cijfers het tarief, de maatregelen, antidumping en de regels. Het werkt, maar je moet de opbouw van de HS-codes kennen om je weg te vinden.
De HS-nomenclatuur van de WCO
De WCO publiceert de officiële nomenclatuur met de Toelichtingen. Daarin staat per post en onderverdeling wat eronder valt. Bij een discussie over de indeling zijn de Toelichtingen de vaste referentie. Je hebt er een abonnement voor nodig, maar de douane van je land heeft ze vaak beschikbaar.
De douane van je land
De meeste EU-landen hebben een eigen zoekfunctie. De Nederlandse douane (douane.nl) heeft er een voor de Gecombineerde Nomenclatuur, Duitsland heeft EZT-online. Daarin staan vaak nationale aanwijzingen die TARIC aanvullen.
Bindende tariefinlichting (BTI)
Wil je zekerheid over de code, vraag dan een BTI aan bij de douane. Dat is een bindende beslissing over de code van je product, drie jaar geldig in de hele EU. Aanvragen is gratis, maar het duurt 30 tot 120 dagen. Een BTI loont als je hetzelfde product vaak invoert en de indeling niet eenduidig is.
De code laten bepalen
Import8 loopt de indeling voor je door en laat zien waarom het een code kiest. Je beschrijft je product of uploadt een foto, en krijgt de codes die het meest waarschijnlijk zijn. Jij beslist.
Import8 gebruikt daarvoor de TARIC-nomenclatuur, de indelingsregels en eerdere EBTI-uitspraken. Zo komt een "geïsoleerde roestvrijstalen waterfles met schroefdop" op een andere code uit dan een "roestvrijstalen laboratoriumfles", ook al zijn het allebei flessen van roestvrij staal.
Beschrijf je product of maak een foto
Typ een omschrijving, plak een link naar het product of upload een foto. Hoe meer je vertelt over materiaal, functie en gebruik, hoe beter de uitkomst.
Import8 zoekt in TARIC
Import8 legt je product naast de codes in TARIC, met dezelfde redenering als een douanespecialist: materiaal, hoofdfunctie, de Algemene Indelingsregels en de aantekeningen bij afdelingen en hoofdstukken.
Je ziet de codes met de zekerheid erbij
Je krijgt een of meer codes, elk met een zekerheid en de reden waarom. Liggen twee codes dicht bij elkaar, dan zie je de redenering en beslis je zelf.
Import8 bepaalt de HS-code met de reden erbij, zodat je het kunt nagaan.
Hoe een HS-code is opgebouwd
HS-codes gaan van grof naar fijn: hoofdstukken van 2 cijfers, posten van 4 cijfers en onderverdelingen van 6 cijfers, die overal gelijk zijn. De EU verlengt dat tot 8 cijfers (GN-code) en 10 cijfers (TARIC-code). De TARIC-code van 10 cijfers zet je op je aangifte. Die bepaalt je tarief, of er antidumping geldt en of je onder een contingent valt. Een uitleg per niveau, met voorbeelden en de indelingsregels, staat in HS-codes uitgelegd.
Lastige gevallen
Niet elk product past netjes onder één code. Hier hebben ook ervaren importeurs moeite mee.
Producten van meer materialen
Een rugzak met een buitenkant van nylon, leren riemen en een metalen frame: deel je die in op het nylon, het leer of het metaal? Dat hangt af van welk materiaal het product zijn wezenlijke karakter geeft (AIR 3(b)). Bij deze rugzak is dat de buitenkant van nylon.
Sets
Een cadeauset met een keramische mok, een zak koffiebonen en een houten lepel: drie hoofdstukken in één verpakking. Volgens AIR 3(b) deel je de set in op het onderdeel dat hem zijn wezenlijke karakter geeft. Is dat de mok, dan valt de hele set onder keramiek (6912). Is er geen onderdeel dat de doorslag geeft, dan zegt AIR 3(c): neem de code die in de volgorde het laatst komt.
Onderdelen en toebehoren
Een vervangend scherm voor een laptop is een onderdeel en volgt meestal de code van het apparaat (hoofdstuk 84). Een laptophoes is een toebehoren met een eigen code (hoofdstuk 42). Dat verschil telt, want een onderdeel krijgt vaak hetzelfde tarief als het apparaat en een toebehoren niet.
Onafgewerkte producten
Volgens AIR 2(a) deel je een onafgewerkt product in als het eindproduct, als het de wezenlijke kenmerken daarvan al heeft. Een fiets die in delen wordt verscheept, blijft een fiets (8712). Een los fietsframe is een fietsonderdeel (8714). Over die grens wordt vaak gediscussieerd.
Elektronica met meer functies
Een smartwatch geeft de tijd aan (hoofdstuk 91), meet gegevens (hoofdstuk 90), verwerkt gegevens (hoofdstuk 84) en verstuurt ze draadloos (hoofdstuk 85, bijvoorbeeld post 8517). Een fitnesstracker zonder scherm kan als meetinstrument onder hoofdstuk 90 vallen. Zulke apparaten zijn lastig in te delen, en de douane van verschillende EU-landen is het er niet altijd over eens.
5 tips voor de juiste HS-code
Kijk eerst naar wat het product is
De indeling kijkt eerst naar wat een product is: het materiaal en de functie. Het gebruik telt pas daarna. Een "siliconen mat" kan een bakmat zijn (kunststof), een isolatiemat of een yogamat. Beschrijf dus wat het is en waarvoor het dient.
Lees de aantekeningen bij afdelingen en hoofdstukken
De aantekeningen aan het begin van elke afdeling en elk hoofdstuk zeggen wat erin valt en wat niet, en ze gaan voor. Aantekening 1(a) bij hoofdstuk 85 sluit elektrisch verwarmde dekens uit: die horen in hoofdstuk 63, ook al zit er elektronica in. Het overslaan van de aantekeningen is de meest gemaakte fout. Meer daarover in fouten met HS-codes.
Gebruik de Algemene Indelingsregels (AIR)
De zes AIR vormen het wettelijke kader voor de indeling. Regel 1: begin bij de tekst van de post en de aantekeningen. Regel 3: wat te doen als een product onder meer posten past. Regel 6: binnen een post werken de onderverdelingen op dezelfde manier. Elke keuze rust op deze regels. De WCO publiceert ze volledig.
Kijk naar BTI's voor vergelijkbare producten
De EU publiceert alle bindende tariefinlichtingen in de EBTI-database. Zoek naar producten die op het jouwe lijken en kijk hoe de douane ze heeft ingedeeld. De BTI van een ander bedrijf is voor jou niet bindend, maar laat wel zien hoe de douane de regels toepast. Vooral handig bij twijfelgevallen.
Twijfel je, vraag een BTI aan of vraag een expediteur
Is de indeling echt onduidelijk en staat er veel geld op het spel, vraag dan een BTI aan of vraag een erkende douane-expediteur. Dat advies kost bijna altijd minder dan een verkeerde code die bij een controle wordt gevonden. Je kunt je codes ook nalopen met de gratis HS-code-check van Import8.
Twijfel je of je code klopt?
De gratis HS-code-check legt je code naast de uitkomst van Import8 en laat zien waar ze verschillen.
Vragen
Gedeeltelijk. De eerste zes cijfers zijn in alle landen van de WCO gelijk. Daarna voegt elk land of handelsblok eigen cijfers toe. De EU gebruikt GN-codes van 8 en TARIC-codes van 10 cijfers, de VS gebruikt HTS-codes van 10 cijfers. Een product met dezelfde code van 6 cijfers heeft in de EU dus een andere volledige code, en misschien een ander tarief, dan in de VS. Kijk altijd naar de nomenclatuur van het land waar je invoert.
Dan gebruik je de Algemene Indelingsregels. AIR 3(a): de meest specifieke omschrijving gaat voor. Zijn twee posten even specifiek, dan zegt AIR 3(b) dat je indeelt op het materiaal of onderdeel dat het product zijn wezenlijke karakter geeft. Lost dat het niet op, dan zegt AIR 3(c): neem de post die in de volgorde het laatst komt. Dat is geen straf en niet altijd het hoogste tarief, het is alleen de beslisregel. Twijfel je echt, vraag dan een BTI aan.
De WCO herziet het Geharmoniseerd Systeem elke vijf jaar. De laatste grote herziening (HS 2022) ging in op 1 januari 2022, met nieuwe codes voor onder meer drones, smartphones en 3D-printers. De volgende versie, HS 2028, gaat in op 1 januari 2028. TARIC verandert vaker: tarieven, maatregelen en antidumping kunnen op elk moment veranderen door een EU-verordening. Loop je codes minstens één keer per jaar na.
Nee. De TARIC-code en het tarief zijn in alle 27 EU-landen gelijk, want de EU is één douanegebied met één buitentarief. Of je nu via Rotterdam, Hamburg, Le Havre of Piraeus invoert, je gebruikt dezelfde code van 10 cijfers en betaalt hetzelfde tarief. Wat per land verschilt, zijn de btw bij invoer (21% in Nederland, 19% in Duitsland enzovoort) en sommige nationale accijnzen, zoals op alcohol en tabak.
Je mag zelf indelen. Je bent niet verplicht een expediteur in te schakelen, en veel importeurs doen het zelf, zeker bij eenvoudige producten. Jij blijft als importeur wel verantwoordelijk voor de juiste code, wie hem ook heeft bepaald. Bij lastige producten, producten van meer materialen of dure zendingen met een groot verschil in tarief tussen twee codes loont advies. Import8 zit daartussen: sneller dan zelf zoeken, met de reden erbij zodat je de uitkomst kunt nagaan.
Een bindende tariefinlichting (BTI) is een beslissing van de douane over de code van je product. Hij is drie jaar bindend in alle EU-landen. Aanvragen is gratis, maar het duurt 30 tot 120 dagen en je moet een uitgebreide omschrijving, foto's en soms een monster aanleveren. Een BTI loont als (a) de indeling echt onduidelijk is, (b) je het product vaker invoert en (c) een verkeerde code veel geld kost. Bij een product met een duidelijke code is het niet nodig.